De oudheid na de oudheid - De receptie van de klassieken in de Middeleeuwen - De renaissance van de twaalfde eeuw, de scholastiek latere middeleeuwen
31 belangrijke vragen over De oudheid na de oudheid - De receptie van de klassieken in de Middeleeuwen - De renaissance van de twaalfde eeuw, de scholastiek latere middeleeuwen
De twaalfde eeuw was voor Europa een zeer dynamische tijd, met belangrijke vernieuwingen en impulsen. Welke verandering met name was belangrijk voor de receptie van de klassieken (3)?
-De studenten waren aspirant-geestelijken maar ook jongens die een loopbaan in bestuur of handel ambieerden
-Het hele gamma van de tot de oudheid teruggaande schoolvakken werd er gedoceerd, geordend als de 7 artes liberales (vrije kunsten)
Op de stads- en kathedraalscholen werd het tot de oudheid teruggaande vakken gedoceerd geordend als de 7 vrije kunsten, waaruit bestond het leerlingenbestand
- aspirant-geestelijken
- leerlingen die een loopbaan in handel en bestuur ambieerden
Sommige kathedraalscholen groeiden uit tot ware centra van geleerdheid. Waar was de kathedraalschool van Chartres om beroemd?
- Hogere cijfers + sneller leren
- Niets twee keer studeren
- 100% zeker alles onthouden
Wat zijn de oudste universiteiten van het christelijke Europa?
- Parijs 1200, vormde zich langzaam rond de beroemde leraar en logicaspecialist Petrus Abelardus
- Salerno
- Napels
- Oxford
- Cambridge
In deze tijd ontstonden ook de eerste universiteiten, op welke wijze waren deze in het begin georganiseerd
Naast de kathedraalscholen ontwikkelden zich in de elfde en twaalfde eeuw ook de universiteiten.
Hoe ging die ontwikkeling (2)?
-Later werden het gespecialiseerde centra van studie en onderwijs, gesteund door wereldlijke en geestelijke overheden
De universiteiten ontwikkelden zich als snel tot gespecialiseerde centra van studie en onderwijs gesteund door wereldlijke en geestelijke overheid, wanneer en waar werd de oudste universiteit gesticht en waarin was deze gespecialiseerd
Wat zijn de oudste universiteiten in het christelijke Europa* (6)?
-Bologna (1088): specialiteit canoniek en Romeins recht
-Parijs (1150): specialiteit logica (Petrus Abelardus 1079-1142)
-Salerno (1173): specialiteit medicijnen
-Napels (1224): specialiteit filosofie en theologie (Thomas van Aquino 1225-1274)
-Oxford (1167)
-Cambridge (1209)
*De islamitische universiteit van Cordoba bestond al langer (10eE)
Wat hebben theologen met beulp van de scholastieke methode geprobeerd?
Thomas van Aquino - De godsbewijzen
Petrus Abelardus (1079-1142, Parijs) was een van de eersten die de ‘scholastieke methode’ toepaste in zijn onderwijs. Wat verstaan we daaronder (2)?
-Met deze methode werden allerlei vraagstukken, maar vooral de vraag naar het wezen van de dingen en van God onderzocht.
*redenering die bestaat uit 3 proposities (twee premissen en een conclusie) die ieder bestaan uit een subject, een predicaat en een middenterm) (wiki)
Wanneer werd het Grieks weer op enige schaal gekend en bestudeerd?
Universiteit van Parijs was gevormd rond de leraar en logicaspecialist Petrus Abelardus (1079-1142), hij paste als eerste de z.g. scholastieke methode toe, verklaar
Wat vormde een belangrijke stimulans voor de methode van Petrus Abelardus
Hoe ontwikkelde de bestudering van de Griekse taal en cultuur zich na de middeleeuwen (3)?
-De Venetiaanse drukker Aldus Manutius (1449-1515) drukte als eerste Griekse teksten en is daardoor van groot belang geweest voor de verspreiding van de kennis daarvan
-Pas na het einde van het renaissancehumanisme aan het begin van de 17eE kwam, door de professionalisering van de klassieke studiën, de wetenschappelijke studie van de Griekse taal en cultuur goed op gang
Het Romeinse recht is een ander terrein waarop in de begintijd van de universiteiten met veel verve is gewerkt, in het licht van de bestaande maatschappelijke behoeftes. Hoe ontwikkelde het gebruik van het Corpus Juris Civilis zich door de bestudering ervan (3)?
-Sinds men in de 11eE in Bologna het Romeinse recht opnieuw bestudeerde had het overal in Europa een tweeledige rol:
----object van wetenschappelijke studie
----inspiratiebron bij praktische toepassingen van het recht
-Het Corpus werd door Napoleon als basis gebruikt voor zijn Code Civil (1804) en is daarmee de basis van ons hedendaagse privaatrecht
In loop van 13de eeuw werd werk van Aristoteles rechtstreeks uit het Grieks vertaald de Ethica door Robert Grosseteste (1175-1253) en Politica door Willem van Moerbeke (1215-1286) wat werd door deze vertalingen gestimuleerd
Ook wetenschappelijke (veelal medische) traktaten uit de oudheid werden geestdriftig bestudeerd op de universiteiten en in de kloosterscholen. Welke twee mannen golden als leermeesters van de middeleeuwse artsen (2)?
2.Galenus (2eEnC)
Welke medische doctrine uit de oudheid behield eeuwenlang haar geldigheid en invloed?
Welke werken uit de oudheid vormden de basis voor de bestudering van de natuur (3)?
-Claudius Ptolemaeus’ astronomische en geografische studies*
-De Naturalis Historiae van Plinius de Oudere
*Ptolemaeus was actief tussen 146 en 170, met name de Almagest en de Geografia bleven lang invloedrijk
Op welke andere gebieden werd er aan de universiteiten gestudeerd en welke leermeesters en methoden uit de oudheid vormden de basis
- Medisch, Hippocrates en Galenus met de doctrine van de 4 vloeistoffen (bloed, gele gal, zwarte gal en flegma) die temperamenten van mens bepalen en in onregelmatige doses ziekten veroorzaakten
- Dier- en plantkunde, Aristoteles werk vormde uitgangspunt
- Astronomie en geografie, Claudius Ptolemaeus en Plinius de Oudere
Hoe gingen de middeleeuwse denkers om met de natuurwetenschappelijke kennis uit de antieke geschriften? Geef 2 voorbeelden.
Voorbeelden:
-Het bestaan van monsters aan de randen van aarde en de invloed van de astrologie golden zonder discussie als vaststaande zekerheden tot in de renaissance
-Plinius’ systematische ordening van de op aarde voorkomende materialen, dieren en mensen stond model voor de taxonomie die nog eeuwenlang de ordening van de natuurverschijnselen zou bepalen
Deden de wetenschappers zelf onderzoek
In de literatuur van de middeleeuwen vond uitgebreid receptie plaats van klassieke auteurs en genres. Wat was het invloedrijkste klassieke werk?
Wanneer nam de literatuurtheorie een hoge vlucht?
In de literatuur vond uitgebreide receptie plaats, invloedrijkste klassieke werk was de Aeneïs van Vergilius, middeleeuwse behandeling in vorm van epen is hierdoor beïnvloed. Vanaf de tijd van de kerkvaders werd heidense inhoud gechristianiseerd, op welke wijze en noem een voorbeeld
Noem twee manieren waarop men het heidense gedachtegoed acceptabel kon maken voor christelijke lezers
2)vorm: door gebruik te maken van de cento: een literaire vorm uit de oudheid waarbij een nieuw gedicht werd samengesteld uit losse verzen van één of meer andere gedichten.**
*Ovide Moralisé: een franstalige prozabewerking uit de 14eE van Ovidius’ Metamorfosen
**De Cento Probae (4eE), waarin de heilsboodschap werd uitgedrukt in verzen van Vergilius
4de eeuwse Cento Probae werd christelijke heilsboodschap uitgedrukt in verzen uit oeuvre van Vergilius, deze stond aan begin van cento-literatuur, deze vorm kwam ook al in de oudheid voor, wat is dit voor literatuur
In de 12e en 13eE nam de literatuurtheorie een hoge vlucht. Van welke werken uit de oudheid maakte men hierbij vooral gebruik (2)
-Horatius’ Ars Poetica (de kunst van het dichten)
Waarvoor wordt de cento-literatuur in de middeleeuwen gebruikt
Welke 2 soorten literatuur-theoretische geschriften zagen het licht in de 12e en 13eE?
-Leerboeken voor kunstproza (artes dictamines of artes dictandi) waarin theorieën ontwikkeld werden over een goede prozastijl, met name voor het schrijven van brieven en oorkonden
Wat was de tweeledige rol van het Latijn in de middeleeuwen?
2)een levende omgangstaal waarin uit het leven gegrepen literatuur geschreven werd (Carmina Burana, vagantenpoëzie zowel in het Latijn als in de volkstaal geschreven)
De vragen op deze pagina komen uit de samenvatting van het volgende studiemateriaal:
- Een unieke studie- en oefentool
- Nooit meer iets twee keer studeren
- Haal de cijfers waar je op hoopt
- 100% zeker alles onthouden
![Trustpilot-logo](/images/design_2020/lp/clp-trustpilot-nl.png)