Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen
76 belangrijke vragen over Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen
Wat is het verschil tussen biogerontologie en geriatrie?
Biogerontologie richt zich op het 'normale' ouderdomsproces
Geriatrie houdt zich bezig met ziekten/aandoeningen van ouderen
In dit hoofdstuk worden verschillende biologische veranderingen genoemd die kunnen optreden bij het ouder worden.
Op welke manier wordt het hart beïnvloed door biologische veroudering (Afwijking) en wat zijn de belangrijkste gevolgen hiervan voor het dagelijks functioneren?
problemen in het uithoudingsvermogen, duizeligheid en vallen
Wat is de disposable soma-theorie?
- Hogere cijfers + sneller leren
- Niets twee keer studeren
- 100% zeker alles onthouden
In dit hoofdstuk worden verschillende biologische veranderingen genoemd die kunnen optreden bij het ouder worden.
Op welke manier worden de longen beïnvloed door biologische veroudering (Afwijking) en wat zijn de belangrijkste gevolgen hiervan voor het dagelijks functioneren?
af
angst, en afname van het inspanningsvermogen en de zelfredzaamheid
Wat gebeurt er als coronaire hartziekten leiden tot een hartinfarct?
Op basis waarvan wordt er onderscheid aangebracht tussen het normale verouderingsproces en een pathologisch verouderingsproces?
Welke 2 mechanismen spelen een rol bij het ontstaat van biologische veroudering (het proces van toenemende kans op overlijden naarmate de leeftijd stijgt) en ziekte en welke factoren zijn bij die mechanismen betrokken?
Door een disbalans tussen beschadigende- en herstelmechanismen.
Beschadigende:
-vrije radicalen
-UV-licht
Herstellende:
-antioxidanten (die de vrije radicalen onschadelijk maken)
-enzymsystemen die beschadigingen herkennen en herstellen
-apoptose; selectieve celdood van beschadigde cellen.
Wat is de reden van biologische veroudering volgens hedendaagse kennis?
In dit hoofdstuk worden verschillende biologische veranderingen genoemd die kunnen optreden bij het ouder worden.
Op welke manier worden de nieren beïnvloed door biologische veroudering (Afwijking) en wat zijn de belangrijkste gevolgen hiervan voor het dagelijks functioneren?
afvalstoffen en medicijnen die door de nieren moeten worden uitgescheiden worden minder efficiënt verwerkt
Wat wordt er bedoeld met "cascade breakdown"?
Wat betekent 'cascade breakdown' bij biologische veroudering?
In dit hoofdstuk worden verschillende biologische veranderingen genoemd die kunnen optreden bij het ouder worden.
Op welke manier wordt de blaas beïnvloed door biologische veroudering (Afwijking) en wat zijn de belangrijkste gevolgen hiervan voor het dagelijks functioneren?
schaamte, vermijden van sociale contacten, ontlopen van intimiteit en vereenzaming
Wat zijn belangrijke biologische veranderingen bij het ouder worden?
- de pompfunctie van het hart
- de longfunctie
- de nierfunctie
- de geleidingssnelheid van de zenuwen
- zintuiglijke functies
Er is een kwantitatieve verminderen van het functioneren: een vermindering van capaciteit of vermogen.
Anderzijds is er een kwalitatief verlies: een vermindering van adaptatievermogen en flexibiliteit.
Wat is het verschil tussen kwantitatief- en kwalitatief functieverlies?
Bij kwantitatief verlies gaat het om vermindering capaciteit/vermogen (bijv pompfunctie hart)
Bij kwalitatief verlies gaat het om vermindering van adaptatie flexibiliteit (bijv vermogen om snel te kunnen reageren op veranderingen.).
Welke factor heeft, naast biologische (genetische) factoren, invloed op veranderingen in functioneren?
In dit hoofdstuk worden verschillende biologische veranderingen genoemd die kunnen optreden bij het ouder worden.
Op welke manier wordt het gezichtsvermogen beïnvloed door biologische veroudering (Afwijking) en wat zijn de belangrijkste gevolgen hiervan voor het dagelijks functioneren?
zelfredzaamheid, deelname aan het verkeer en hobbybeoefening kunnen hier erg onder lijden
Bij het ouder worden is er sprake van een vermindering van de hartfunctie? welke gevolgen heeft dat en welke belangrijkste hartaandoeningen zijn er?
Belangrijkste hartaandoeningen:
- coronaire hartziekten > vernauwing kransslagaders: pijn op de borst, kortademigheid. Kan leiden tot hartinfarct.
- hartkleplijden > hartklep te nauw of te wijd
- ritme -en geleidingsstoornissen
- hartfalen
Behandeling vaak met medicijnen
Wat zijn de 2 opmerkelijkste uitkomsten van het CBS (statline) tav langdurige ziekten bij ouderen, vergeleken met totale bevolking?
-Groot deel aandoeningen heeft betrekking op bewegingsapparaat.
Wat zijn de belangrijkste hartaandoeningen bij ouderdom?
Deze complicaties komen veelal gelijktijdig voor, er is sprake van causale relaties tussen de aandoeningen.
In dit hoofdstuk worden verschillende biologische veranderingen genoemd die kunnen optreden bij het ouder worden.
Op welke manier wordt het gehoor beïnvloed door biologische veroudering (Afwijking) en wat zijn de belangrijkste gevolgen hiervan voor het dagelijks functioneren?
sociale isolatie, deprivatie en achterdocht
In welke fase van het aanpassingsproces (zoals beschreven door de Nederlandse Hartstichting) bevindt Anton zich in de casus in box 4? Licht uw antwoord toe.
Welke longziekten komen het meest voor bij ouderdom?
Bij het ouder worden past ook een vermindering van het gezichtsvermogen, welke oogziekten komen veel voor?
- Staar (cataract)
- Glaucoom (door verhoogde oogboldruk een beschadiging van de oogzenuw)
- Retinopathie (vaak gevolg van suikerziekte)
- maculadegeneratie (uitval van gezichtsveld en verlies van gezichtsscherpte)
In het algemeen neemt het gezichtsvermogen af door een stijvere lens en doordat minder licht het netvlies bereikt en het aantal zintuigcellen van het oog afneemt.
Dit leidt tot problemen met: lezen, ondertiteling op tv, autorijden, zelfredzaamheid, deelname aan sociaal verkeer en hobbyuitoefening.
Welke 3 aspecten spelen volgens de reader 'Optimaal gezonde en minder gezonde veroudering' een rol bij 'gezond ouder worden' en welke 2 elementen staan hierbij centraal? Hoe worden deze 3 aspecten ook wel geformuleerd (als de 3 'basisbehoeften' volgens de Zelfdeterminatie theorie) ?
- Behoud goede lichamelijke en geestelijke gezondheid-> Competentie (=iets willen kunnen)
- Een zelfstandig leven van goede kwaliteit ->Autonomie =zelf keuzes willen blijven maken
- Deelneming aan de samenleving -> Sociale verbondenheid =door anderen gezien/gehoord willen worden.
- Interactie tussen fysieke/mentale/emotionele gezondheid staan centraal
- Het perspectief (bv pos of neg instelling) dat iemand heeft op mogelijke aandoeningen.
BeZeD / IP / CAS
In dit hoofdstuk worden verschillende biologische veranderingen genoemd die kunnen optreden bij het ouder worden.
Op welke manier worden de hersenen beïnvloed door biologische veroudering (Afwijking) en wat zijn de belangrijkste gevolgen hiervan voor het dagelijks functioneren?
van de hersenen
cognitieve klachten, vermindering van zelfstandigheid en stemmingsproblemen
Wat wordt in de reader onder gezond ouder worden verstaan?
Welke fase van emotie (volgens het vijf fasen model Elisabeth Kübler-Ross) herkent u in de casus van Anton zoals beschreven in box 4? Licht uw antwoord toe.
Wat zijn de belangrijkste hersenaandoeningen bij het ouder worden?
De meest voorkomende hersenziekten zijn:
- Beroerte
- Dementie: van de 65+ heeft 10% dementie en bij 90+ 40%.
- Ziekte van Parkinson: prevalentie 2 per 1000, vooral bij ouderen: bewegingsarmoede, traagheid, stijfheid en tremoren, vanwege een tekort aan dopamine in het striatum. Behandeling met medicijnen is symptomatisch.
Welke 3 fasen worden onderscheiden in het aanpassingsproces bij chronische ziekten van de Nederlandse Hartstichting?
- Streven naar herstel en minimaliseren van de gevolgen
- Groeiend besef/acceptatie van de gevolgen
- Aanpassing van routines en referentiekaders
Welke 4 oogaandoeningen zijn veel voorkomen bij ouderdom?
2. Glaucoom, schade oogzenuw door verhoogde oogdruk.
3. Retinopathie, gezichtsveld en scherpte veelal door suiker.
4. Maculadegeneratie, schade aan netvliesgebied.
In dit hoofdstuk worden verschillende biologische veranderingen genoemd die kunnen optreden bij het ouder worden.
Op welke manier wordt het bewegingsapparaat beïnvloed door biologische veroudering (Afwijking) en wat zijn de belangrijkste gevolgen hiervan voor het dagelijks functioneren?
dit beperkt in het uitoefenen van hobbyactiviteiten en deelname in het verkeer
Wat wordt er volgens het filmpje van hoogleraar Jaap Seidell verstaan onder ‘Blue zones’?
Welke 5 fasen worden er door Elisabeth Kübler-Ross onderscheiden ten aanzien van rouwverwerking en wat is de kritiek hierop?
- Ontkenning (laten inwerken nieuws)
- Woede
- Marchanderingsfase =onderhandelen met ziekte/dood 'als ik in ieder geval geboorte van kleinkind nog maar mee kan maken'.
- Depressie
- Acceptatie/ aanvaarding
kritiek:
-niet iedereen volgt deze fasen in deze volgorde of totaliteit.
-mensen kunnen terugvallen
-meerdere malen doorlopen
Wat is de tweede fase van aanpassing aan een chronische ziekte?
Het tweede stadium start als volledig herstel niet mogelijk blijkt en ook de meer indirecte impact van de ziekte duidelijk wordt. Gedurende het ziekteverloop wordt men steeds meer geconfronteerd met de definitieve lichamelijke maar ook de psychosociale en emotionele gevolgen van de ziekte. Hierbij groeit het besef dat de ziekte een definitieve levensverandering inhoudt. Met het leren accepteren van de gevolgen wordt bedoeld: het erkennen van de feiten, het niet blijven vechten tegen de ziekte (‘Ik word weer de oude’ tegen beter weten in) en beginnen met aanpassen aan de nieuwe situatie.
Welke aandoeningen aan het bewegingsapparaat komen veel voor bij ouderen?
- Artrose
- Fracturen
Beschrijf het Illnes-Wellness Continuum (Travis '72)
Het wellness paradigma gaat uit van behoud van gezondheid en kracht door aanpassing leefstijl en preventie. Dit paradigma begint bij beperking en gaat verder dan 'neutraal' welbevinden dmv bewustzijn, leren en groei.
Het treatment paradigma gaat uit van medisch klachtgericht (be)handelen. Dit begint ook bij beperking, maar gaat via symptoom aandoening en ziektevrij/neutraal niet verder.
Wat is de oorzaak van psychische veranderingen bij ouderen zoals tempoverlaging?
Welk dieet blijkt er naast een algemeen gezond voedingspatroon positief gerelateerd te zijn aan een gezonde veroudering? En welk voedingscomponent lijkt met name een negatief effect op diverse chronische aandoeningen te hebben?
Wat zijn volgens Jaap Seidell de 6 factoren die er aan bijdragen dat mensen in de blue zones, 5 gebieden op aarde, tot op hoge leeftijd nog kerngezond zijn en welke factor lijkt het belangrijkst?
- Leven volgens de biologische klok
- licht ontbijt, tot 80% verzadiging
- Goede lichaamsbeweging
- Gezonde voeding (noten, groeten, fruit, vis, weinig vlees en niet uit 'pakjes' .
- drank beperken tot 1 glas wijn bij het eten
- veel sociale contacten -> belangrijkst
Waarom is het van belang om ook naar psychologische processen van (verlies)verwerking te kijken?
In de reader werd al aangegeven dat fysieke activiteit volgens de review van Bauman en collega's zorgt voor een afname in leeftijdsgerelateerde functiebeperkingen. 'Een afname in leeftijdsgerelateerde functiebeperkingen' is nog redelijk algemeen.
Lees pagina s268-s271 van de review van Bauman et al, en geef aan welke voordelen fysieke activiteit heeft voor ouderen volgens de literatuur.
Voordelen van fysieke activiteit voor ouderen zijn:
- afname in mortaliteit
- afname in hartaandoeningen
- afname in diabetes
- afname in beroerte
- afname in darm- en borstkanker
- minder aandoeningen aan het bewegingsstelsel (incl. betere spierkracht en betere botdichtheid)
- minder heupfracturen
- minder vallen
- gezonder gewicht
- gezondere bloeddruk
- grotere betrokkenheid bij de maatschappij
- groter sociaalnetwerk
- meer sociale steun
- minder angst
- minder depressie
- minder stress
- groter gevoel van levensvoldoening
- meer zelfvertrouwen
- betere nachtrust
- verbeterde kwaliteit van leven
- beter cognitief functioneren
Welke endocrinologische aandoeningen komen veel voor bij ouderen?
- Diabetes: 65+: 15% Bij type 1: geen insuline productie meer; bij type 2: vermindering van insulineproductie. Type 2 is ouderdomsdiabetes. Risico op hypoglykemie = bloedglucosespiegel te laag in het bloed.Bij niet behandelde diabetes risico op: nefropathie (aantasting nierfunctie); neuropathie (aantasting zenuwgeleiding); retinopathie (aantasting netvliesfunctie) en angiopathie (vernauwing van de bloedvaten)
- Schildklierafwijkingen: hyperthyroïde = te snelle schildklierwerking zorgt voor cardiale klachten, onrust gejaagdheid. Een te trage schildklierwerking kenmerkt zich door symptomen als traagheid, kouwelijkheid, schor, krakende, lage stem en vergeetachtigheid.
Wat voor invloed heeft evenwicht (homeostase) m.b.t. Veroudering?
Met het stijgen van de leeftijd ontstaan er haperingen in de homeostase. Herstelmechanismen gaan falen door dezelfde beschadigende factoren als waartegen ze gericht zijn, dit leidt tot verouderingsverschijnselen van deze cellen wat uiteindelijk tot veroudering leidt.
Wat is een oorzaak van ulcera (zweren) van maag en twaalfvingerige darm?
Voorbeelden zijn ibuprofen, naproxene en diclofinac.
Wat bemoeilijkt het diagnosticeren van urine- en luchtweginfecties bij ouderen?
Psychofarmaca wordt veel voorgeschreven aan ouderen? Welke hoofdgroepen en welke effecten zijn er te beschrijven?
- Anxiolytica = angstdempende werking
- Hypnotica = slaapmiddelen -> kunnen bij ouderen paradoxaal werken en tot angst en agitatie leiden.
- Antidepressiva
- Neuroleptica (middelen tegen hallucinaties en wanen)
- Psychofarmaca hebben bedoelde effecten: angstvermindering, slaapverbetering, herstel van depressie en vermindering van hallucinaties, wanen, en agressie en agitatie.
zie tabel 4.1 blz 77 voor uitgebreide beschrijving
Waardoor ontstaan biologische veroudering (het proces van toenemende kans op overlijden naarmate de leeftijd stijgt) en ziekte?
Wat zijn de gevolgen van veroudering voor de longen?
Het maximale vermogen van de longen om zuurstof op te nemen, neemt af met de leeftijd. Longziekten zoals COPD en luchtweginfecties leiden tot verdere inperking van de longfunctie. Gevolg van longaandoeningen zijn ernstige beperking in de zelfredzaamheid maar ook angst, wat samenhangt met benauwdheidsklachten en het gevoel te stikken.
Longaandoeningen worden vaak behandeld met medicatie (tablet en inhalatie) en het stimuleren van stoppen met roken.
Is er bij de Actief Plus-interventie sprake van primaire, secundaire of tertiaire preventie? Licht uw antwoord toe.
De Actief Plus-interventie is een voorbeeld van primaire interventie. De interventie is bedoeld om gezondheidsklachten bij ouderen te voorkomen of uit te stellen door het bevorderen van fysieke activiteit bij ouderen.
Wat zijn gevolgen van veroudering voor de nieren?
het gevolg hiervan kan een overdosering zijn.
Wat zijn de gevolgen van veroudering voor de blaas en genitalia?
Ongewenst urineverlies komt zowel bij vrouwen als bij mannen voor op hoge leeftijd. Dit kan veroorzaakt worden door slappere bekkenbodemspieren door verzakking of oestrogeentekort, instabiliteit van de blaas door blaasontsteking, anatomische obstructie door een vergrote prostaat maar ook door het onvermogen om het toilet te bereiken bij mobiliteitsbeperkingen.
Gevolgen hiervan kunnen schaamte, vermijden van sociale contacten en intimiteit en vereenzaming zijn.
Is bij de Actief Plus-interventie sprake van individuele, groepsgerichte of massamediale interventie? Licht uw antwoord toe.
Wat zijn de gevolgen van veroudering voor het gehoor?
Het gevolg van een slecht gehoor kunnen sociale isolatie, verdriet over gemis aan sociale contacten en achterdocht zijn.
Compensatie van ouderdomsslechthorendheid is mogelijk met hoortoestellen, al vergt deze aanpassing de nodige instructie en begeleiding.
Wat wordt in het Illness-Wellnessmodel beschouwd als een hoger niveau van wellness?
Wat zijn de gevolgen van veroudering voor het reuk- en smaakvermogen?
Welke 2 paradigma's kent het illness-wellnessmodel?
2. Het wellness paradigm die over het gehele continuüm helpt een betere staat van welzijn te bereiken.
Welke verschuiving heeft er plaatsgevonden in de visie op gezondheid en ouderen?
Mantelzorgers hebben een hogere kwetsbaarheid voor depressie en voor fysieke gezondheidsproblemen. Deze mogelijke psychische of fysieke gevolgen van mantelzorg zijn onafhankelijk van het ziektebeeld en worden vooral bepaald door chronische stress en het ervaren gevoel van belasting.
Door welke factoren wordt deze subjectieve belasting bepaald? Pas deze factoren toe op de casus Anton en Mieke (deel 4 - tien jaar later).
De subjectieve belasting wordt bepaald door een interactie tussen
- kenmerken van de persoon voor wie gezorgd wordt, zoals de nachtelijke onrust of sombere stemming van Anton
- kenmerken van de mantelzorger, bijvoorbeeld Mieke haar kennis over Parkinson, haar copingvaardigheden (hulp zoeken bij de praktijkondersteuner) en persoonlijkheidskenmerken (optimistisch van aard)
- kenmerken van de omgeving (bijvoorbeeld de respijtzorg/snipperdag van Mieke).
Wat zijn de meest voorkomende aandoeningen aan de mond, maag en darmen bij ouderen?
- Gebitsproblemen en tandeloosheid
- Maagzweren
- Obstipatie
Uit welke 5 fasen bestaat het 5 fasenmodel van Kübler-Ross voor rouw bij verlies van functies door gezondheid?
2. Woede op verschillende manieren geuit.
3. Marchandering, als ik dit nog maar mag meemaken...
4. Depressie door besef van eindigheid.
5. Acceptatie van de nieuwe situatie.
Niet iedereen ervaart de fasen in deze volgorde, ook kunnen fasen soms terugkeren.
Welke infecties komen het meest voor bij ouderen?
- Urineweginfecties
- Luchtweginfecties
Wat is biologische veroudering en wat zijn de oorzaken hiervan?
Waarom is preventie in het algemeen van belang bij ouderen?
-economische kosten
-welbevinden en kwaliteit van leven gaat omlaag
-(psychische) kwetsbaarheid van ouderen neemt toe (depressie, angstklachten
-Fysieke achteruitgang
-Sociaal netwerk
Wat zijn de aandachtspunten bij interventies voor ouderen?
Er zit vaak een probleem achter een probleem. bv. patiënt komt voor slaapproblemen maar is eigenlijk heel somber. Motiverende gespreksvoering.
Het aanleren van nieuwe info gaat moeilijker dus houdt het simpel. Zingeving
Individuele of groepsinterventie
Verschillende disciplines hebben de verouderende mens als onderzoeksobject.
Welk specialisme heeft zijn eigen invalshoek en eigen terminologie.
Waar zijn vooral de biogerontologie en geriatrie geïnteresseerd?
Biologische veroudering is de resultante van enerzijds beschadigende factoren en anderzijds het falen van de herstelmechanismen.
Welke 2 voorbeelden van beschadigende factoren worden er in het boek genoemd?
Welke 3 voorbeelden van herstelmechanismen worden er in het boek genoemd?
- vrije radicalen: deze hebben een ongepaard elektron en kunnen beschadigingen veroorzaken in DNA. RNA en eiwitten.
- uv-licht. Dit leidt tot vele DNA-beschadigingen per dag
3 voorbeelden van herstelmechanismen
- aanwezigheid van antioxidanten in cellen die vrije radicalen onschadelijk maken
- enzymsystemen die beschadigingen in DNA, RNA en eiwitten herkennen en herstellen
- apoptose: selectieve celdood van niet-perfecte of beschadigde cellen, in combinatie met gecontroleerde aanmaak van nieuwe cellen (celdeling).
Ouderen met meerdere aandoeningen. Hoe kunnen zij toch steeds nieuw evenwicht vinden?
Psychofarmaca hebben bijwerkingen en gebruiksaanwijzingen die samen hangen met neurotransmittersystemen waarop de psychofarmaca aangrijpen. Maak de volgende teksten compleet:
1. Gebruik van slaapmiddelen of angstdempende middelen kan bij ouderen ....... (A)
2. Antidepressiva veroorzaakt ........(B)
3. Het effect van antidepressiva kan bij depressie ....(C) duren
4. Antipsychotica kunnen als bijwerking ..... (D) hebben. Deze middelen worden ook ingezet bij .... (E) bij mensen met ....(F)
5. Stemmingsstabiliserende middelen vergen ....(G)
B misselijkheid, diarree, hoofdpijn, slaperigheid en bewegingsonrust
C Enkele weken
D Parkinsonachtige verschijnselen
E Agitatie, agressie, wanen en hallucinaties
F Dementie
G begeleiding van een psychiater
Consulteren voor klachten en problemen die lichamelijke, psychologische of sociale oorzaken hebben.
Wat moeten psychologen achterhalen?
Bij ouderen is er vaak sprake van multicausaliteit. Wat zijn bekende voorbeelden hiervan?
Volgens de Hartstichting is het aanpassingsproces aan een chronische ziekte in te delen in drie fasen:
eerste confrontatie met de ziekte. Lichamelijke sensaties staan centraal. Na inschatting van de gevolgen, hanteert de persoon een bepaalde copingstrategie.
- Groeiend besef en acceptatie van de gevolgen
start als volledig herstel niet mogelijk blijkt en ook de meer indirecte impact van de ziekte duidelijk wordt
- Aanpassing van routines en referentiekaders
om weten gaan met veranderingen en beperkingen. Routines, doelen, verwachtingen, overtuigingen en zelfbeeld moeten worden aangepast aan de definitieve consequenties van de ziekte
Wanneer worden de positieve effecten van gedragsbeïnvloeding het grootst?
Hoe wordt beoogd dat ouderen zo lang mogelijk gezond, zelfstandig en onafhankelijk blijven?
De leefstijl en gezondheid van ouderen optimaal houden, voorkomt dat verouderig en ziekten?
Interventies bij ouderen zijn vaak preventief. Wat is het voornaamste doel?
Wanneer klachten bestaan deze zo vroeg mogelijk opsporen, verergering voorkomen en/of de impact beperken.
Wat betekent preventie bij ouderen?
De vragen op deze pagina komen uit de samenvatting van het volgende studiemateriaal:
- Een unieke studie- en oefentool
- Nooit meer iets twee keer studeren
- Haal de cijfers waar je op hoopt
- 100% zeker alles onthouden
![Trustpilot-logo](/images/design_2020/lp/clp-trustpilot-nl.png)
Onderwerpen die gerelateerd zijn aan Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen
-
Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen - Biologische veroudering, normaal of pathologisch?
-
Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen - Biologische veranderingen en hun gevolgen
-
Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen - Psychofarmaca, indicatiegebieden en bijwerkingen
-
Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen - PDF 1: Happy and healthy ageing: een gezondheidspsychologisch perspectief
-
Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen - Happy and healthy ageing: een gezondheidspsychologisch perspectief
-
Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen - Interventies ter bevordering van gezondheid en zelfredzaamheid - Soorten interventies voor ouderen
-
Interventies ter bevordering van gezondheid en zelfredzaamheid - Aandachtspunten bij interventies voor ouderen - Behoefte aan autonomie
-
Interventies ter bevordering van gezondheid en zelfredzaamheid - Aandachtspunten bij interventies voor ouderen - Behoefte aan competentie
-
Interventies ter bevordering van gezondheid en zelfredzaamheid - Aandachtspunten bij interventies voor ouderen - Behoefte aan sociale verbondenheid
-
Biologische veroudering en leeftijdsgerelateerde aandoeningen - Interventies ter bevordering van gezondheid en zelfredzaamheid - Interventies voor mantelzorgers